Aby ułatwić mieszkańcom start, samorząd bierze na siebie koszty przygotowania planów inwestycyjnych oraz świadectw charakterystyki energetycznej. Mieszkańcy mogą również liczyć na dofinansowanie sięgające aż 70% kosztów modernizacji dachów, fundamentów czy systemów grzewczych. Nie ograniczamy się jedynie do bloków mieszkalnych – w ramach projektów renowacji rozpoczętych w 2024 r. planujemy kompleksową odnowę podwórek, stref rekreacyjnych oraz oświetlenia. Chcemy, aby modernizacja bloków szła w parze z ożywieniem ich bezpośredniego otoczenia, tworząc przyjazną przestrzeń do życia.
EFEKTY RENOWACJI BUDYNKÓW WIELOMIESZKANIOWYCH
Od uruchomienia programu modernizacji do końca 2025 r. w rejonie odnowiono 26 bloków mieszkalnych. W 2025 r. kompleksowe prace remontowe objęły 4 bloki: w Niemieżu (ul. Statybininkų 1), Niemenczynie (ul. Šv. Mykolo 7 oraz Šv. Mykolo 9) i Czarnym Borze (ul. A. Mickevičiaus 23). Termomodernizacja budynku w Niemieżu została w 2025 r. w pełni zakończona. W 2026 r. zostaną podpisane certyfikaty ukończenia budowy dla pozostałych trzech budynków mieszkalnych.
Po renowacji średnie zużycie energii cieplnej spadło aż o 66,4%. To wynik o 3,8% lepszy od średniej krajowej, co jednoznacznie dowodzi, że inwestycje realizowane w rejonie wyróżniają się wyjątkową efektywnością.
Ul. Statybininkų 1, Niemież, budynek mieszkalny przed i po renowacji
Ul. Mickevičiaus 23, Czarny Bór, budynek mieszkalny przed i po renowacji
Symbolem naszego sukcesu stał się w 2025 r. blok mieszkalny w Awiżeniach (ul. Sudervės 12). Obiekt ten zwyciężył w konkursie pt. Projekt renowacji roku organizowanym przez Agencję Zarządzania Projektami Środowiskowymi. Spośród 12 budynków z całej Litwy, zmodernizowanych w l. 2023–2024, to właśnie nasza inwestycja została uznana za najlepszą.
Przed renowacją zwycięski 12-rodzinny blok w Awiżeniach ogrzewany był kosztowną energią elektryczną – dziś korzysta z nowoczesnego systemu geotermalnego oraz energii słonecznej. Rachunki mieszkańców za ogrzewanie spadły ponad trzykrotnie, a roczna emisja CO2 została zredukowana aż o 93% (z 184,45 do zaledwie 14,85 t). To blisko 14-krotnie mniejszy wpływ na środowisko. Całość inwestycji dopełniło uporządkowanie terenu wokół bloku, które to prace sfinansował Samorząd Rejonu Wileńskiego. Choć proces modernizacji był wymagający, kluczem do sukcesu okazały się nie tylko innowacyjne technologie, ale przede wszystkim aktywność i jedność mieszkańców.
Proces termomodernizacji przypomina koło zamachowe – nabiera właściwego tempa dopiero wtedy, gdy wszystkie tryby chętnie współpracują ze sobą: mieszkańcy, administrator, samorząd, Agencja Zarządzania Projektami Środowiskowym, wykonawcy, instytucje finansowe itd.
Blok mieszkalny w Awiżeniach zwyciężył w konkursie pt. Projekt renowacji roku organizowanym przez Agencję Zarządzania Projektami Środowiskowymi
SAMORZĄD WSPIERA WŁAŚCICIELI MIESZKAŃ
Chociaż samorządowe dopłaty do ogrzewania stanowią istotne wsparcie dla domowych budżetów, musimy pamiętać, że jest to jedynie rozwiązanie doraźne. Prawdziwym i trwałym sposobem na namacalne obniżenie kosztów utrzymania mieszkania jest kompleksowa renowacja budynku.
Aby ułatwić mieszkańcom start w procesie termomodernizacji, w 2025 r. sfinansowaliśmy przygotowanie planów inwestycyjnych i świadectw charakterystyki energetycznej dla renowacji 40 budynków mieszkalnych. Dzięki temu wsparciu wspólnoty te zyskały możliwość udziału w państwowym programie renowacji, co w najbliższej przyszłości przełoży się na niższe koszty utrzymania i znacznie wyższy komfort życia w mieszkaniach.
Mieszkańcy mogą również uzyskać dofinansowanie pokrywające nawet 70% kosztów remontów części wspólnych (dachy, fundamenty) czy systemy inżynieryjne (ogrzewanie i hydraulika). W 2025 r. wsparcie o łącznej wartości 314 800 euro przyznano 45 budynkom. W l. 2017–2025 z tego programu skorzystało 194 właścicieli mieszkań, a suma przekazanego wsparcia przekroczyła 1,9 mln euro.
W nadchodzącym sezonie mieszkańcy kolejnych 63 bloków mieszkalnych będą mogli cieszyć się znacznie tańszym i wydajniejszym ogrzewaniem. W ubiegłym roku Agencja Zarządzania Projektami Środowiskowymi zatwierdziła wnioski dotyczące modernizacji systemów grzewczych w tych domach (tzw. mini-renowacja). Prace te mają być ukończone jeszcze w tym roku. Najważniejszą wiadomością dla mieszkańców jest fakt, że samorząd pokryje 100% kosztów remontu – oznacza to, że nowoczesne instalacje właściciele mieszkań otrzymają całkowicie nieodpłatnie.
Mieszkańcy nie zostają sami w obliczu tragedii. Z rezerwy mera przeznaczono ponad 207 tys. euro dla osób poszkodowanych w wyniku pożaru, z czego ponad 90 tys. euro przeznaczono na odbudowę części wspólnych dwóch wielorodzinnych budynków w miasteczku Czarny Bór po pożarze.
RENOWACJA KWARTAŁOWA: ZWIASTUN NOWEGO PODEJŚCIA
W 2024 r. Rada Samorządu Rejonu Wileńskiego zatwierdziła program renowacji kwartałowej. Jego celem jest nie tylko modernizacja pojedynczych budynków, ale kompleksowa odnowa terenów przylegających do bloków. Takie podejście pozwala na zwiększenie efektywności energetycznej, ograniczenie emisji zanieczyszczeń oraz zapewnienie precyzyjnie ukierunkowanego wsparcia finansowego z budżetu samorządu.
W 2025 r. wytypowano pierwsze dzielnice objęte programem renowacji kwartałowej. Proces odnowy terenów przyległych w całości sfinansuje samorząd podstołeczny.
Inwestycja ta jest swego rodzaju zachętą dla mieszkańców: na terenie osiedli, w których wspólnoty zdecydują się na renowację swoich bloków, samorząd w pełni sfinansuje odnowę podwórek oraz infrastruktury osiedlowej.
Renowacja kwartałowa obejmie w pierwszej kolejności następujące obiekty:
- Skojdziszki, ul. Rudaminos, osiedle nr 1
- Skojdziszki, ul. Sodų, osiedle nr 2
- Niemenczyn, ul. Šv. Mykolo, osiedle nr 1
przestrzennym dla wytypowanych kwartałów. Gromadzimy niezbędne dane, analizujemy stan istniejący oraz koordynujemy rozwiązania techniczne z operatorami sieci i infrastruktury inżynieryjnej.
W nadchodzących etapach programem renowacji kwartałowej zostaną objęte kolejne obszary. Plany modernizacji dotyczą następujących lokalizacji: Skojdziszki, ul. Rudaminos, osiedle nr 2, Kowalczuki, osiedle przy ul. Margių, Pogiry, osiedle przy ul. Šiltnamių, Skojdziszki. ul. Sodų, osiedle nr 2 oraz Bujwidziszki, osiedle przy ul. Parko.
W odpowiedzi na zbyt powolne tempo renowacji poszczególnych budynków proponujemy mieszkańcom nowy kierunek – renowację kwartałową. Nowe podejście pozwala na jednoczesną modernizację budynków oraz odnowę ich otoczenia, co diametralnie zmienia postać rzeczy. Gorąco zachęcamy do renowacji właścicieli mieszkań w starszych blokach. Samorząd aktywnie wspiera te działania, biorąc na siebie koszty przygotowania planów inwestycyjnych oraz w pełni finansując rewitalizację przestrzeni publicznych.
Robert Duchniewicz
Projekt w Skojdiszkach (wizualizacja: Projektų rengimo biuras)
